Voor leerlingen

1. Profielwerkstuk

Je zit in 6 VWO, je bent heel nieuwsgierig naar subatomaire deeltjes en je moet binnenkort aan de slag met je profielwerkstuk. Dan kun je terecht bij Nikhef!

Om leerlingen te helpen met hun profielwerkstuk over deeltjesfysica biedt Nikhef een speciaal programma aan. Je komt dan een hele dag naar Nikhef, waar je uitleg krijgt over deeltjesfysica en vervolgens zelf aan de slag gaat met een experiment. Het onderzoek gaat over muonen. Dit zijn deeltjes die ontstaan wanneer een deeltje met hoge energie vanuit het heelal in onze dampkring botst op een ander deeltje (bv. een zuurstofatoom). De opstelling van jouw experiment zal 24 uur lang data blijven verzamelen. Je gaat vragen beantwoorden zoals:

  • Wat is kosmische straling? Wat valt er allemaal vanuit de ruimte op onze aarde?
  • Wat leren we van kosmische muonen?
  • Hoe hard vliegen muonen?
  • Hoe lang leven muonen?
  • Zijn muonen tijdreizigers? Kun je eigenlijk in de tijd reizen?
  • Hoe kan het dat ze uberhaupt de aarde bereiken (hint: Speciale Relativiteitstheorie)?

Hierbij krijg je professionele begeleiding van een wetenschapper op Nikhef. Meer informatie over het muon experiment vind je hier.

Heb je belangstelling om mee te doen met dit experiment voor je profielwerkstuk, dan raden we je aan om naar onze open dag te komen in oktober. Hier kun je praten met onze wetenschappers en besluiten of dit iets voor jou is.

Inschrijven

Het muonenexperiment voor het PWS gaat plaatsvinden in November 2018. Je kan je later in 2018 inschrijven. Er zijn beperkte plaatsen beschikbaar en deze worden toegewezen in volgorde van aanmelding.
LET OP! Nikhef zal altijd per email laten weten op welke dag je bent ingedeeld. Hou je mailbox dus goed in de gaten! (Soms kan een email van Nikhef in de spamfolder terecht komen.)

Voor overige vragen over het muonexperiment voor het PWS kun je terecht bij Joan Berger.

2. HiSPARC

HiSPARC is een project waarbij middelbare scholen samen met wetenschappelijke instellingen een groot netwerk vormen om kosmische straling met extreem hoge energie te kunnen meten.

Voor leerlingen is HiSPARC een uitdagend project, waarin je veel mogelijkheden kunt bedenken voor het schrijven van een profielwerkstuk. Denk bv. aan de invloed die het weer kan hebben op kosmische straling, of een pws over de detector die deeltjes meet.

Meer informatie over HiSPARC vind je hier. Ook heeft HiSPARC als voorbeeld een aantal profielwerkstukken van de afgelopen jaren online staan.

Begeleiding profielwerkstuk universiteiten
Ook verschillende universiteiten en steunpunten kunnen je helpen met de begeleiding van je profielwerkstuk. Hier zijn een paar voorbeelden:

  • UvA, Amsterdam:pws begeleiding The Quantum Universe
  • Radboud Universiteit, Nijmegen: ideeën voor profielwerkstukken
  • Universiteit Leiden, Leiden: stel zelf een vraag over je pws aan de universiteit
  • Profielwerkstuknatuurkunde.nl: kwantummechanica en relativiteitstheorie

3. CERN “Beamline for Schools” wedstrijd 2018

CERN biedt aan middelbare scholieren van de hele wereld de kans aan om een wetenschappelijk experiment uit te denken en uit te voeren in een van CERN’s beamlines!

CERN is natuurlijk bekend om de Large Hadron Collider (LHC), maar dat is niet het enige waar het om draait. Een groot deel van CERN’s onderzoek wordt uitgevoerd in zogenaamde fixed-target beamlines, die worden gebruikt voor kleinere experimenten met veel verschillende doeleinden. Een van deze beamlines zal beschikbaar gesteld worden voor de winnaar van de ‘Beamline for Schools’ wedstrijd.

De ‘Beamline for Schools’ wedstrijd 2018 staat open voor teams van ten minste 5 leerlingen vanaf 16 jaar, met één volwassen begeleider of coach. Bedenk een eenvoudig, creatief experiment, zend je uitgeschreven voorstel en korte video vóór 31 maart 2018 bij CERN in.

Voor inspiratie kijk je hieronder naar de voorstellen van voorgaande jaren:

Prijzen
Alle deelnemers ontvangen een certificaat. Teams op de shortlist winnen een BL4S t-shirt voor elk lid van het team, een kosmische-stralingsdetector (CosmicPi) voor de school en, in een aantal gevallen, de kans om een fysica laboratorium in de buurt te bezoeken. Voor de winnende teams worden 9 leden en maximaal twee volwassen coaches per team uitgenodigd op CERN om gedurende 10 dagen hun experimenten uit te voeren aan de deeltjesversneller. Alle onkosten worden door CERN betaald.

Schrijf je nu in via CERN: Beamline for Schools 2018

Meer weten? Bekijk deze video of ga naar de website van CERN.

4. International Masterclass

Elk jaar wordt in internationaal verband een masterclass georganiseerd voor leerlingen uit de bovenbouw van het VWO. De masterclass duurt één dag. Deelnemers krijgen na enkele inleidende cursussen de gelegenheid om zelf botsingen tussen elementaire deeltjes te bestuderen. Hiervoor gebruiken we echte data uit de Large Hadron Collider (CERN)!
Leerlingen hebben de keuze om mee te doen aan het ATLAS experiment (de zoektocht naar het Higgsdeeltje) of het LHCb experiment (de mysteries van antimaterie).

Hoe aanmelden?
Je kunt je aanmelden voor de Masterclass in Amsterdam door het online formulier in te vullen. We hebben echter een beperkt aantal plaatsen voor de Masterclass en kunnen helaas niet altijd aan iedereen een plek bieden. Wanneer er teveel aanmeldingen zijn, zullen wij een selectie maken en zullen we maximaal 2 leerlingen per school aannemen. Je krijgt uiterlijk een week van tevoren per email een bevestiging of je wel of niet kunt meedoen aan de Masterclass.

In 2018 vindt de masterclass plaats in Amsterdam op 14 maart (ATLAS) en 19 maart (LHCb).

Inschrijven Amsterdam:
Je kunt je hier inschrijven

Meer informatie over de masterclass in Nijmegen kun je vinden op de website van de Radboud Universiteit.

Waar?
De Masterclass in Amsterdam wordt gehouden op het Science Park in de Watergraafsmeer. Nikhef is gelegen aan Science Park 105 in Amsterdam. Deelname is gratis, reiskosten komen voor eigen rekening.

Meer weten?
Uitgebreide informatie is te vinden via International Masterclasses.
Of stuur een email naar Eveline Schram.

Het programma voor 2017 in Amsterdam was als volgt:

10:00 Ontvangst en inschrijven(begane grond)
10:30 College  (H331, 3e etage)
11:15 College  (H331, 3e etage)
12:00 Lunch  (Spectrum, begane grond)
12:30 rondleidingen
13:00 Introductie workshop (H239 2e etage)
13:30 workshop (H239)
15:30 Evaluatie (H331)
15:45 Pauze
16:00 Videoconferentie (H331)
17:30 Sluiting

5. International Cosmic Day

Op 2 november 2016 organiseerden Nikhef en de Radboud Universiteit samen voor het eerst een masterclass over kosmische stralen, bestemd voor 5VWO scholieren. Deze masterclass is deels in het Engels. Kijk voor meer informatie over eventueel volgende edities van de International Cosmic Day op de informatielink hieronder.

Het programma in 2016 was:
10:00 Ontvangst
10:30-11:15 College
11:15-12:00 College
12:00-13:00 Lunch
13:00-16:30 Practicum

Doelgroep:
De masterclass is voor leerlingen uit 5 Vwo die geïnteresseerd zijn in wetenschap en deeltjes, en is deels in het Engels.

Lokatie:
Radboud Universiteit Nijmegen

Meer informatie:
Website International Cosmic Day / DESY